Düýn Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedowyň Täjigistan Respublikasyna resmi sapary dowam etdi. Ozal habar berlişi ýaly, öňňin Duşenbede Hökümet rezidensiýasynda ýokary derejedäki türkmen-täjik gepleşikleri geçirildi. Hakyky dostluk, birek-birege hormat goýmak, meselelere konstruktiw çemeleşmek ýagdaýynda geçirilen bu gepleşikler uly üstünlige eýe boldy. Gepleşikleriň jemleri boýunça döwletara resminamalarynyň birnäçesine, şol sanda Dostluk we hyzmatdaşlyk hakynda Türkmenistan bilen Täjigistan Respublikasynyň arasyndaky Şertnama gol çekilmegi munuň aýdyň subutnamasydyr. Şertnama iki ýurduň liderleri gol çekdiler. Şeýlelikde, Türkmenistan we Täjigistan gadymdan gelýän dostluk, doganlyk we hoşniýetlilik däplerine wepaly bolup galýandyklaryny, uzak möhlete niýetlenen netijeli hyzmatdaşlygy hemmetaraplaýyn pugtalandyrmaga we ösdürmäge çalyşýandyklaryny aýdyň görkezdiler.

Saparynyň ikinji gününde Türkmenistanyň Prezidenti Täjigistanyň iň gowy ekerançylyk hojalyklarynyň biri bolan «Hoji Kamol» daýhan birleşigine, Täjik alýuminiý kompaniýasynyň önümçilik toplumyna baryp gördi. Emomali Rahmonyň nygtaýşy ýaly, belent mertebeli türkmenistanly myhmany gyzyklandyryp biläýjek zatlary we döwletara hyzmatdaşlygynyň geljegini nazara almak bilen, tanyşlyk saparynyň marşrutyny onuň hut özi işläp düzdi.

Irden Prezidentiň awtomobil kerweni Tursunzade şäherine tarap ugrady. Täjigistanyň bu iri senagat merkezi beýik täjik şahyrynyň adyny göterýär. Ol Duşenbeden takmynan 40 kilometrlikde, köpden bäri özüniň ekerançylyk däpleri, täjik halkynyň gadymy medeniýetine şaýatlyk edýän orta asyryň taryhy-arhitektura ýadygärlikleri bilen meşhur bolan etrapda ýerleşýär.

Şäher derwezesiniň golaýynda Gurbanguly Berdimuhamedowy Tursunzade şäheriniň başlygy Barakatullo Atohoja, beýleki resmi adamlar, jemgyýetçiligiň wekilleri garşylaýarlar. Sazyň owazy ýaňlanýar, milli türkmen we täjik lybaslaryndaky ýaşlar türkmen-täjik dostlugynyň mizemezliginiň hormatyna şygarlary ruhubelentlik bilen aýdýarlar. Hormatly myhmana çörek we bal hödürlenilýär, ajaýyp gül desseleri gowşurylýar. Milli türkmen we täjik lybaslaryndaky çagalar goşgy okaýarlar. Kerneýleriň owazlary belentden ýaňlanyp, Türkmenistanyň Prezidentiniň gelendigini habar berýärler. Bu gadymy üflenip çalynýan saz guraly häzir diňe aýratyn dabaraly ýagdaýlarda, uly baýramçylyklaryň we iň gadyrly myhmanlaryň hormatyna ulanylýar.
Şäher administrasiýasynyň ýolbaşçysy türkmen liderini mähirli mübärekläp, Türkmenistanyň Prezidentini—Täjigistanyň hakyky dostuny garşylamak hormatyna mynasyp bolandygy üçin minnetdarlyk bildirdi. B.Atohojanyň nygtaýşy ýaly, täjigistanlylar türkmen-täjik gepleşikleriniň barşyna uly gyzyklanma bilen syn edýärler. Olar türkmen döwletiniň baştutanynyň bu saparyny özleriniň mähriban topragynyň mundan beýläk-de ösmeginiň, parahatçylygyň we wepaly hem-de ygtybarly goňşy bilen dostlugyň girewi hasaplaýarlar.
Gurbanguly Berdimuhamedow mähirli garşylandyklary üçin minnetdarlyk bildirip, Türkmenistanyň iki halky gadymdan bäri baglanyşdyrýan dostluk we doganlyk ýörelgelerine wepaly bolup galýandygyny nygtady we türkmen-täjik gatnaşyklarynyň geljekde hem üstünlikli ösdüriljekdigine, sosial-ykdysady, gumanitar ulgamlardaky täze bilelikdäki taslamalarda öz aýdyň beýanyny tapjakdygyna ynam bildirdi.

Söhbetdeşligiň barşynda Türkmenistanyň Prezidenti Täjigistanyň metallurgiýa merkeziniň şu günki ýagdaýy we geljegi bilen tanyşýar. Bu wakanyň şanyna Gurbanguly Berdimuhamedow Tursunzade şäheriniň jemgyýetçiliginiň wekilleri bilen surata düşýär.

Soňra Prezidentiň maşyn kerweni şol ýerden uzak bolmadyk ýerde ýerleşýän «Hoji Kamol» daýhan birleşigine tarap ugraýar. Ýoluň ugrunda ýerli ýaşaýjylar türkmen döwletiniň baştutanyny mähirli mübärekleýärler. Bu kabul edişlik we mähirli duýgulara beslenen saparyň dabaraly ýagdaýy, täjik topragynda Türkmenistanyň Prezidentine goýulýan hormat-sarpa, onuň ikitaraplaýyn hyzmatdaşlygy ösdürmek baradaky tekliplerine we başlangyçlaryna berilýän üns Türkmenistanyň we onuň lideri Gurbanguly Berdimuhamedowyň bütin dünýäde abraýynyň uludygyna şaýatlyk edýär. Türkmenistanyň baştutanynyň parahatçylyk söýüjilikli syýasatyna Merkezi Aziýa sebitinde parahatçylygyň we asudalygyň möhüm faktory hökmünde baha berilýär.
«Hoji Kamol» daýhan birleşiginde türkmen döwletiniň baştutanyna hakyky baýramçylyk dabarasy garaşýardy. Bu ýere şu hojalygyň zähmetkeşleri, golaýda ýerleşýän Ýangibog obasynyň ýaşaýjylary ýygnandylar.

Gurbanguly Berdimuhamedowy daýhan birleşiginiň ýolbaşçysy Kamol Madumarow, hormatly ýaşulular mähirli garşylaýarlar. Salamlaşylandan we saglyk-amanlyk soraşylandan soň, musulman we milli däplere laýyklykda janly soýmak dabarasy boldy, Beýik Biribardan türkmen we täjik halklarynyň abadançylygy barada dileg edilip, aýat-töwir okaldy.
Soňra Türkmenistanyň Prezidenti «Hoji Kamol» daýhan birleşigi bilen tanyşdy. Bu hojalygyň ekin meýdanlary 45 gektara barabardyr. Üzümçilik meýdanlary hojalygyň buýsanjy hasaplanylýar. Şol ýerde üzümleriň naýbaşy sortlary ýetişdirilýär. Her gektardan ýokary hilli üzümiň 50 tonnasy öndürilýär, şol hasyl baharyň ahyryna çenli ter görnüşinde saklanylýar. 1999-njy ýylda döredilen daýhan birleşiginiň zähmetkeşleri başga ugurlarda hem uly üstünlikler gazandylar. Şol üstünliklerde hojalygyň ýolbaşçysy Kamol Madumarowyň uly hyzmaty bar. Ata-baba kesbini dowam etdirýän bu daýhan üzüm ekmek üçin 10 gektar ýer alyp, sanlyja ýylyň içinde ony köp ugurly nusgalyk daýhan-fermer hojalygyna öwürdi. Häzir şol hojalyk onuň adyny göterýär.

Gurbanguly Berdimuhamedow meýdanlary synlap, bu ýerde ähli zadyň ýerbe-ýerdigine öz ýanyndaky resmi delegasiýanyň agzalarynyň ünsüni çekdi. Meýdanda üzümiň her bir şahasyna, her bir ýaprajygyna we hoşasyna timar berlipdir. Munuň özi ekerançylygyň ýokary medeniýetiniň, adamlaryň ene topraga bolan söýgüsiniň aýdyň mysalydyr diýip, döwlet baştutany aýtdy. Ýere yhlas bilen garaşyk edilensoň, ol öz miwesini daýhana sahylyk bilen eçilýär.

Üzümçilige syn edilen mahaly Türkmenistanyň Prezidenti ýerli ýaşaýjylaryň haýyşy boýunça her meýdanda bir hoşa üzümi kesdi. Nygtalyşy ýaly, obalylar muňa aýratyn alamat, bereketli hasyly ýygnamaga ak pata hökmünde garaýarlar. Türkmen lideri «Hoji Kamol» daýhan birleşiginde bolanda, ýene-de bir täsin ýere—ýeriň astyndan çykýan çeşmä baryp gördi, onuň durnanyň gözi ýaly arassa suwundan içdi. Oba adamlarynyň aýtmagyna görä, bu suw şypa berijilik häsiýetine eýedir.
Gurbanguly Berdimuhamedow hojalygyň ýolbaşçylary we ýerli ýaşaýjylar bilen söhbetdeşlikde özünde täsir galdyran zatlar barada aýdyp, tebigatyň bu künjeginiň gözelligine haýran galýandygyny belledi. Bu ajaýyp künjekde her garyş ýere ülkäniň ýaşaýjylarynyň yhlasy siňdirilipdir. Biz bu ugurda täjik doganlarymyz bilen hyzmatdaşlyk etmek, iki zähmetsöýer halkyň ekerançylykda toplan tejribesiniň alşylmagyny ýola goýmak isleýäris diýip, Türkmenistanyň baştutany aýtdy.
Hormatly Prezidentimiz daýhanlar bilen hoşlaşyp, mähirli garşylandyklary üçin olara minnetdarlyk bildirdi we özüne bildirilen myhmansöýerligiň bütin türkmen halkyna goýlan hormat-sarpadygyny belledi hem-de täjigistanlylara işde üstünlikler arzuw etdi.
Myhmansöýer täjik topragyndaky duşuşyklar «Täjik alýuminiý kompaniýasy» Döwlet unitar kärhanasynda («Talko») dowam etdirildi. Türkmenistanyň Prezidenti bu ýere daýhan birleşiginde bolup görenden soň bardy. Täjigistanyň metallurgiýa senagatynyň bu uly kärhanasyna barýan ýoluň iki tarapynda-da ýerli adamlar, kärhanada işleýänler durup, türkmen liderini iň arzyly myhman hökmünde mähirli mübäreklediler. Töwerekde iki döwletiň baştutanlarynyň suratlary goýlupdyr, şol baştutanlaryň emri bilen, türkmen-täjik hyzmatdaşlygy bu günki gün hil taýdan täze derejä çykarylýar.

Zawodyň girelgesiniň ýanynda hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowy we onuň ýanyndaky delegasiýanyň agzalaryny Tursunzade şäheriniň başlygynyň birinji orunbasary U.Nurmatow we «Talko» DUK-nyň baş direktory S.Şaripow tüýs ýürekden mähirli garşy aldylar.
Belent mertebeli myhman zawodyň ýüregi hasaplanýan metal guýujy sehine baryp, önümçilik bilen tanyşdy. Türkmen döwletiniň baştutany kärhananyň işçileri bilen söhbetdeş bolup, önümçiligiň taryhy, onuň tehnologik siklleri bilen gyzyklanýar.

Häzirki wagtda «Täjik alýuminiý kompaniýasy» Döwlet unitar kärhanasy täjik industriýasynyň öňdebaryjysy bolmak bilen çäklenmän, eýsem Merkezi we Günorta Aziýada alýuminiý çykarýan ilkinji iri kärhana bolup durýar. Kompaniýa täze derejä eýe bolup, täze menejmentiň ornaşdyrylmagy netijesinde, soňky ýyllarda respublikanyň ykdysady reformalaryny we gazananlaryny aýdyň görkezýän nusga öwrüldi.

Häzirki wagtda alýuminiý öndürmek boýunça dünýäde iri kompaniýalaryň onlugyna girýän hem-de Täjigistanyň walýuta görnüşindäki girdejileriniň 75 göterimini üpjün edýän zawodyň taslama kuwwatlylygy her ýylda 517 müň tonna alýuminiý öndürmäge mümkinçilik berýär. Oňat hilli we bäsdeşlige ukyply önümi çykarýandygy üçin zawod abraýly halkara sylaglarynyň bäşisine mynasyp boldy.

Zawodyň işgärleri Türkmenistanyň Prezidenti bilen söhbetdeş bolup, şeýle belent mertebeli myhmanyň öz kärhanalaryna gelip görmäge isleg bildirendigine buýsanyp, çäksiz minnetdarlyk sözlerini aýtdylar. Olar Gurbanguly Berdimuhamedowyň Täjigistana resmi saparynyň barşyna milli telewideniýe arkaly üns berip synlandyklaryny hem-de iki ýurduň Prezidentleriniň gepleşikleriniň netijelerini, hususan-da, Täjigistana her ýylda 1,2 milliard kWt/s möçberinde türkmen elektrik energiýasyny bäş ýyllap ibermek baradaky ylalaşygy ruhubelentlik bilen kabul edendiklerini aýtdylar. Duşuşygy guraýjylaryň bellemegine görä, bu ylalaşyk «Talko» üçin has möhüm ähmiýete eýe bolup durýar, çünki bu kärhana öz spesifikasy boýunça ýurtda elektrik energiýasyny has köp ulanýan önümçilik hasaplanýar.

Gurbanguly Berdimuhamedow taýýar önümleriň sehi bilen tanşyp, türkmen tarapynyň çig mal almaga isleg bildirýändigini aýtdy, şol çig mal ýurdumyzda hereket edýän kabel kärhanalarynyň artýan isleglerini kanagatlandyrmak üçin we gaz-beton öndürmek boýunça geljekki zawod üçin zerurdyr. Şunuň bilen baglylykda hormatly Prezidentimiz ýurduň Ministrler Kabinetiniň Başlygynyň orunbasary N.Şagulyýewe şu ugurda täjik tarapy bilen işjeň hyzmatdaşlyk etmegi tabşyrdy.
Soňra Gurbanguly Berdimuhamedow zawodyň muzeýine baryp gördi, onuň baý ekspozisiýalarynda Tursunzade şäheriniň we kärhananyň taryhy beýan edilýär, belent mertebeli myhmanlar üçin görkezilen dokumental filmde kärhana boýunça ösüş gazanmagyň mümkinçilikleri we onuň geljegi barada gürrüň berilýär.
Türkmen döwletiniň baştutany gyzykly ekskursiýa üçin minnetdarlyk bildirip, hormatly myhmanlaryň kitabynda ýazgy galdyrdy hem-de kompaniýanyň ýolbaşçylygy bilen mähirli hoşlaşdy.
Hormatly Prezidentimiziň maşyn kerweni Gissar etrabyna, şäheriň daşynda ýerleşýän hökümet kabulhanasyna tarap ugraýar. Gysga wagtlaýyn dynç alandan soňra, Gurbanguly Berdimuhamedow GDA girýän döwletleriň baştutanlarynyň mejlisine gatnaşmak üçin täjik paýtagtyna - Duşenbe şäherine ugrady