Şu gün paý­tag­ty­myz­da­ky “Ýyl­dyz” myh­man­ha­na­syn­da Türk­me­nis­tan bi­len Ýew­ro­pa Bi­le­le­şi­gi­niň ara­syn­da kö­pu­gur­ly dia­lo­gy gi­ňelt­me­giň çäk­le­rin­de “Öza­ra bag­la­ny­şy­gy ös­dür­mek, ma­ýa go­ýum­la­ry çek­mek we dur­nuk­ly ösü­şi üp­jün et­mek bo­ýun­ça tä­ze göz­ýe­tim­ler” at­ly işe­wür­lik mas­la­ha­ty ge­çi­ril­di. Ugur­daş mi­nistr­lik­le­riň, pu­dak­la­ýyn do­lan­dy­ryş eda­ra­la­rynyň ýol­baş­çy­la­ry­ny, dip­lo­ma­tik we­kil­ha­na­la­ryň, hal­ka­ra gu­ra­ma­la­ryň, işe­wür to­par­la­ryň we­kil­le­ri­ni bir ýe­re jem­län bu du­şu­şyk hor­mat­ly Pre­zi­den­ti­miz Ser­dar Berdimuhamedowyň baş­tu­tan­ly­gyn­da “Açyk ga­py­lar”, giň hal­ka­ra hyz­mat­daş­lyk sy­ýa­sa­ty­ny dur­mu­şa ge­çir­ýän ýur­du­my­zyň ýo­ka­ry hal­ka­ra ab­ra­ýy­nyň no­bat­da­ky aý­dyň gü­wä­si bol­dy.

De­giş­li eda­ra­la­ryň we­kil­le­ri, Ýew­ro­pa Bi­le­le­şi­gi­ne ag­za ýurt­la­ryň Türk­me­nis­tan­da­ky dip­lo­ma­tik we­kil­ha­na­la­ry­nyň ýol­baş­çy­la­ry öz çy­kyş­la­ryn­da hyz­mat­daş­ly­gyň hä­zir­ki döw­rüň ta­lap­la­ry­na la­ýyk gel­ýän tä­ze gu­ral­la­ry­ny dö­ret­me­giň mö­hüm­di­gi­ne ün­si çek­di­ler. Hu­su­san-da, äh­lu­mu­my söw­da gi­ňiş­li­gi­ne go­şu­lyş­ma­gyň, mil­li yk­dy­sa­dy­ýet­le­ri hal­ka­ra stan­dart­la­ra uý­gun­laş­dyr­ma­gyň äh­mi­ýe­ti bel­le­nil­di. Fo­ru­myň bi­rin­ji mej­li­si söw­da­ny we ma­ýa go­ýum­la­ry ös­dür­mek üçin işe­wür­lik gur­şa­wy­ny kä­mil­leş­dir­mek me­se­le­si­ne ba­gyş­lan­dy. Mej­li­se gat­na­şy­jy­lar söw­da-yk­dy­sa­dy gat­na­şyk­la­ry kä­mil­leş­dir­me­giň, te­le­ke­çi­li­giň hu­kuk bin­ýa­dy­ny pug­ta­lan­dyr­ma­gyň, ýur­du­my­zyň hu­su­sy pu­da­gy­nyň eks­port müm­kin­çi­lik­le­ri­ni gi­ňelt­me­giň me­se­le­le­ri­ni ara alyp mas­la­hat­laş­dy­lar.

Türk­me­nis­ta­nyň Bü­tin­dün­ýä Söw­da Gu­ra­ma­sy­na ag­za bol­ma­gy bi­len bag­la­ny­şyk­ly me­se­le çy­kyş­lar­da aý­ra­tyn üns mer­ke­zin­de bol­dy. Nyg­ta­ly­şy ýa­ly, mu­nuň özi da­şa­ry ýurt ma­ýa go­ýum­la­ry­ny we ýo­ka­ry teh­no­lo­gi­ýa­la­ry çek­mek üçin tä­ze müm­kin­çi­lik­le­ri açyp, se­na­gat pu­da­gy­ny di­wer­si­fi­ka­si­ýa­laş­dyr­ma­ga, bäs­deş­li­ge ukyp­ly önüm­le­riň önüm­çi­li­gi­ni art­dyr­ma­ga ýar­dam be­rer. Hal­ka­ra gu­ra­ma­la­ryň bi­ler­men­le­ri­niň çy­kyş­la­ry-da tä­sir­li bol­dy. Olar Mer­ke­zi Azi­ýa se­bi­ti­niň ösü­şi­niň yk­dy­sa­dy sel­jer­me­si­ni be­ýan et­di­ler. Bel­le­ni­li­şi ýa­ly, Türk­me­nis­tan dur­nuk­ly yk­dy­sa­dy ösüş dep­gi­ni­ni gör­ke­zip, halkara gi­ňiş­li­k­de yg­ty­bar­ly hyz­mat­daş hök­mün­de eýe­le­ýän or­nu­ny pug­ta­lan­dyr­ýar.

Fo­ru­myň ikin­ji mej­li­sin­de ulag-lo­gis­ti­ka bag­la­ny­şy­gy­ny ber­kit­mek me­se­le­si ara al­nyp mas­la­hat­la­şyl­dy. Çy­kyş eden­ler Türk­me­nis­ta­nyň geog­ra­fik taý­dan amat­ly ýer­leş­me­gi­niň Gün­do­gar — Gün­ba­tar hem-de De­mir­ga­zyk — Gü­nor­ta yk­ly­müs­ti ulag ge­çel­ge­le­ri­niň mö­hüm çat­ry­gy hök­mün­de çy­kyş et­mä­ge ýar­dam ber­ýän­di­gi­ni nyg­ta­dy­lar. Güm­rük gul­luk­la­ry­nyň, ulag as­so­sia­si­ýa­la­ry­nyň we­kil­le­ri güm­rük amal­la­ry­ny aw­to­mat­laş­dyr­mak, söw­da amal­la­ry­ny ýe­ňil­leş­dir­mek, lo­gis­ti­ka san­ly çöz­güt­le­ri or­naş­dyr­mak me­se­le­le­ri­ne ün­si çek­di­ler. Şu­nuň bi­len bag­ly­lyk­da, ýur­du­my­zyň ulag inf­rast­ruk­tu­ra­sy­ny Ýew­ro­pa­nyň äh­lu­mu­my ulag ge­çel­ge­le­ri ul­ga­my bi­len ut­gaş­dyr­ma­gyň mö­hüm­di­gi tas­syk­la­nyl­dy. Ýew­ro­pa­nyň ma­li­ýe ins­ti­tut­la­ry­nyň, ösüş bank­la­ry­nyň ýol­baş­çy­la­ry­nyň çy­kyş­la­ryn­da Türk­me­nis­tan­da tas­la­ma işi­ni gi­ňelt­mä­ge, hu­su­san-da, inf­rast­ruk­tu­ra baş­lan­gyç­la­ry­ny gol­da­ma­ga, hu­su­sy işe­wür­li­ge Ýew­ro­pa ba­zar­la­ry­na çyk­ma­ga ýar­dam ber­mä­ge taý­ýar­lyk be­ýan edil­di.

Üçün­ji mej­lis “ýa­şyl” yk­dy­sa­dy­ýe­te geç­mek, gaý­ta­dan di­kel­dil­ýän ener­gi­ýa çeş­me­le­ri, me­tan zy­ňyn­dy­la­ry­ny azalt­mak ba­bat­da hyz­mat­daş­lyk etmegiň me­se­le­le­ri­ne ba­gyş­lan­dy. Fo­ru­ma gat­na­şy­jy­lar Türk­me­nis­ta­nyň önüm­çi­li­ge öň­de­ba­ry­jy se­riş­de tyg­şyt­laý­jy teh­no­lo­gi­ýa­la­ry or­naş­dyr­mak bi­len, äh­lu­mu­my eko­lo­gi­ýa me­se­le­le­ri­ni çöz­mek­de iş­jeň orun eýe­le­ýän­di­gi­ni bel­le­di­ler. Ener­ge­ti­ka pu­da­gy­nyň ýol­baş­çy­la­ry, dün­ýä­niň iri ener­ge­ti­ka kom­pa­ni­ýa­la­ry­nyň we­kil­le­ri gaý­ta­dan di­kel­dil­ýän ener­gi­ýa çeş­me­le­ri ul­ga­myn­da hyz­mat­daş­ly­gyň müm­kin­çi­lik­le­ri­ni ara alyp mas­la­hat­laş­dy­lar. Se­na­gat pu­da­gy­nyň daş­ky gur­şa­wa tä­si­ri­ni pe­selt­mek üçin Ýew­ro­pa Bi­le­le­şi­gi­niň in­no­wa­sion iş­läp taý­ýar­la­ma­la­ry­ny çek­mek me­se­le­si­ne üns çe­kil­di.

Fo­ru­myň çäk­le­rin­de hyz­mat­daş­ly­gyň şert­na­ma-hu­kuk bin­ýa­dy­ny gi­ňelt­mä­ge, ma­ýa go­ýum tas­la­ma­la­ry­ny dur­mu­şa ge­çir­mä­ge gö­nük­di­ri­len iki­ta­rap­la­ýyn res­mi­na­ma­la­ra gol çek­mek da­ba­ra­sy bol­dy. Bu yla­la­şyk­lar hyz­mat­daş­ly­gy anyk ma­ny-maz­mun bi­len baý­laş­dyr­ma­ga kuw­wat­ly iter­gi be­rer.

Işe­wür­lik fo­ru­my ta­mam­la­nan­dan soň­ra, met­bu­gat mas­la­ha­ty ge­çi­ri­lip, onuň do­wa­myn­da du­şu­şy­gyň ne­ti­je­le­ri jem­le­nil­di. Mas­la­ha­ty gu­raý­jy­lar we oňa gat­na­şy­jy­lar ga­za­ny­lan yla­la­şyk­la­ryň iki se­bi­tiň aba­dan­çy­ly­gy­na hyz­mat edip, dur­nuk­ly ösü­şi üp­jün et­mek bo­ýun­ça umu­my ta­gal­la­la­ra go­şant bol­jak­dy­gy­na ynam bil­dir­di­ler. Şeý­le hem mak­sat­na­ma­nyň çäk­le­rin­de ýur­du­my­zyň döw­let eda­ra­la­ry­nyň, hu­su­sy pu­da­gy­nyň we­kil­le­ri ýew­ro­pa­ly hyz­mat­daş­lar bi­len du­şu­şyk­la­ry ge­çir­di­ler. Ola­ryň do­wa­myn­da gel­jek­ki tas­la­ma­lar we yla­la­şyk­lar ara al­nyp mas­la­hat­la­şyl­dy.