Türkmenistanyň paýtagtynda 2026-njy ýylyň 24 – 25-nji maýynda «Ak şäherim Aşgabat 2026» (WCA 2026) atly XXV halkara sergisi we maslahaty geçiriler. Bu çäre forumyň geçirilmeginiň 25 ýyllygyna bagyşlanyp, onuň şäher gurşawy, infrastruktura we durnukly şäher ösüşi boýunça öňdebaryjy halkara meýdançalaryň biri hökmünde ornuny has-da berkitjekdigine garaşylýar.
2026-njy ýylda forum Bütindünýä şäherler forumynyň 13-nji sany (WUF13) bilen baglylykda goşmaça ählumumy ähmiýeti gazanýar. Ol 2026-njy ýylyň 17 – 22-nji maýy aralygynda Azerbaýjanyň Baku şäherinde Birleşen Milletler Guramasynyň (UN-Habitat) howandarlygynda geçirilýär. Bu global dialogy dowam etdirmek maksady bilen, Aşgabatda ýokary derejeli «tegelek stol» maslahatynyň geçirilmegine garaşylýar. Onda UN-Habitat gatnaşyjysy bolup, halkara şäher ösüşiniň ileri tutulýan ugurlaryny şäher derejesinde amaly durmuşa geçirmek maksady goýulýar.
Bu çemeleşme «Ak şäherim Aşgabat» forumyny diňe bir pikir alyşma meýdançasy hökmünde däl-de, eýsem halkara öňdebaryjy tejribeleri şäher ösüşiniň anyk taslamalaryna ornaşdyrýan täsirli gural hökmünde görkezýär. Esasy üns Aşgabat şäherine we Merkezi Aziýa sebitine gönükdirilýär.
Strategiki garaýyşdan amaly durmuşa geçirilmegine
Ýokary derejeli «tegelek stol» maslahaty BMG-niň Durnukly ösüş maksatlary (esasan hem 11-nji maksat – «Durnukly şäherler we ilatly nokatlar») ýaly ählumumy çemeleşmeler bilen olaryň şäher infrastrukturasynyň derejesinde amaly ýerine ýetirilişiniň arasynda yzygiderliligi üpjün etmäge bagyşlanar.
Ara alnyp maslahatlaşyljak esasy ugurlar:
• durnukly şäher infrastrukturasyny ösdürmek we energiýa netijeliligini ýokarlandyrmak
• «akylly şäher» tehnologiýalaryny we sanly dolandyryş ulgamlaryny ornaşdyrmak
• pes uglerodly ösüş we howa üýtgemelerine durnuklylygy ýokarlandyrmak
• emeli aň we maglumat seljermesi tehnologiýalaryny şäher gurluşygynda ulanmak
Şeýlelikde, Aşgabat şäheri halkara çözgütleriň şäher ösüşine ornaşdyrylýan amaly meýdançasy hökmünde çykyş edýär.
Giňelýän halkara platforma
Soňky iki onýyllygyň dowamynda «Ak şäherim Aşgabat» forumy arhitektura, infrastruktura we şäher ösüşi boýunça sebitde iň möhüm halkara meýdançalaryň birine öwrüldi.
2025-nji ýylda forum 30-dan gowrak ýurtdan 550-den artyk wekilleri bir ýere jemledi. Olaryň arasynda döwlet edaralarynyň, halkara guramalaryň, inženerçilik kompaniýalarynyň we maliýe institutlarynyň wekilleri bardy.
2026-njy ýylda geçiriljek forumynyň şanly senesi has giň halkara gatnaşyjylary özüne çekmegine garaşylýar we ol aşakdaky ugurlar boýunça merkez hökmünde çykyş eder:
– hünär dialogy
– maýa goýum hyzmatdaşlygy
– halkara hyzmatdaşlyklary ösdürmek
Dialogdan maýa goýum hyzmatdaşlygyna
Soňky ýyllarda «Ak şäherim Aşgabat» forumy amaly netijelere gönükdirilen maýa goýum meýdançasy hökmünde öz netijeliligini görkezdi.
2025-nji ýylyň forumynyň çäklerinde:
– «Changsha Zoomlion Environmental Industry Co., Ltd» kompaniýasy bilen 54 million ABŞ dollaryndan gowrak möçberinde ýöriteleşdirilen jemagat tehnikalary üpjün etmek boýunça şertnama baglaşyldy
– «Daewoo Engineering & Construction Co., Ltd» kompaniýasy bilen 682 million ABŞ dollary möçberinde senagat toplumyny gurmak boýunça ylalaşyk gazanyldy
– B2B we B2G formatlarynda 100-den gowrak duşuşyk geçirildi
Bu netijeler forumyň halkara hyzmatdaşlygy we maýa goýum taslamalaryny durmuşa geçirmek üçin täsirli platforma öwrülendigini görkezýär.
Aşgabat we Arkadag – geljegiň şäherleriniň nusgasy
Forumyň üns merkezinde paýtagty ösdürmegiň strategiki ugurlary, şol sanda «Aşgabat – 2045» maksatnamasy we täze «akylly» Arkadag şäheriniň ösüşi bolar.
Bu taslamalar aşakdakylary öz içine alýar:
– sanly tehnologiýalaryň ornaşdyrylmagy
– durnukly infrastruktura ösüşi
– döwrebap şäher gurluşyk çözgütleriniň ulanylmagy
Aşgabat we Arkadag şäherleri arhitektura kämilligi, tehnologik täzelikler we durnukly ösüş ýörelgelerini utgaşdyrýan täze şäher ösüş modelini emele getirýär.
Maýa goýum hyzmatdaşlygy üçin strategiki platforma
2026-njy ýylyň forumy häzirki zaman şäherleriniň ösüşini kesgitleýän esasy ugurlara bagyşlanar:
– «akylly şäher» tehnologiýalary we sanly infrastruktura
– durnukly gurluşyk we energiýa tygşytlaýjy binalar
– ulag we jemagat infrastrukturasynyň ösüşi
– senagat we infrastruktura taslamalary
Forum gatnaşyjylara şu aşakdakylara göni elýeterlilik berýär:
– döwlet edaralarynyň wekilleri
– taslama başlangyçlary
– halkara maýadarlar
Şeýlelikde, Aşgabat sebitde maýa goýum hyzmatdaşlygynyň we innowasion şäher ösüşiniň merkezi hökmünde öz ornuny pugtalandyrýar.
Geljege nazar
Häzirki döwrüň urbanizasiýa bilen bagly ählumumy çagyryşlarynyň şertlerinde «Ak şäherim Aşgabat 2026» forum halkara dialogy amaly çözgütlere öwürýän möhüm meýdança hökmünde çykyş edýär.
Halkara tejribäni we milli ileri tutulýan ugurlary birleşdirip, forum durnukly, döwrebap we tehnologik taýdan ösen şäherleriň emele gelmegine ýardam edýär hem-de Türkmenistanyň durnukly şäher ösüşi boýunça dünýä derejesindäki ornuny pugtalandyrýar.
Has giňişleýin maglumatlary resmi web-saýtyndan alyp bilersiňiz.
